
Kongres OSE 2024: Rozwiązania zagraniczne w zakresie ochrony małoletnich przed treściami szkodliwymi
Kongres Ogólnopolskiej Sieci Edukacyjnej (OSE), który odbył się 13 grudnia 2024 r., obfitował w wiele gorących dyskusji i debat. Zaproszeni goście rozmawiali przede wszystkim o potrzebie ochrony dzieci i młodzieży przed nieodpowiednimi dla nich treściami w sieci. Nasza konferencja była też niezwykłą okazją do przybliżenia zebranym (w Krakowie i online) założeń przygotowanego przez Ministerstwo Cyfryzacji projektu ustawy o ochronie małoletnich przed treściami szkodliwymi w internecie, a także rozwiązań zagranicznych w tym zakresie.
Jesteście ciekawi, nad jakimi regulacjami pracują przedstawiciele europejskich instytucji, by zwiększyć bezpieczeństwo młodych internautów? Koniecznie zobaczcie debatę z Kongresu OSE 2024: „Rozwiązania zagraniczne w zakresie ochrony małoletnich przed treściami szkodliwymi”.
W panelu dyskusyjnym wzięli udział: Michael Terhörst, dyrektor Federalnego Urzędu ds. Egzekwowania Praw Dziecka w Usługach Cyfrowych (Niemcy); dr Marc Jan Eumann, przewodniczący Komisji ds. Ochrony Małoletnich w Mediach (KJM), dyrektor Urzędu ds. Mediów Nadrenii-Palatynatu (Niemcy); Owen Bennett, kierownik ds. Międzynarodowego Bezpieczeństwa Online Ofcom (Wielka Brytania); Giovanni Santella, zastępca Sekretarza Generalnego AGCOM (Włochy); Jeremy Bonan, zastępca dyrektora, Dyrekcja ds. platform internetowych, ARCOM (Francja); Angel Martín Bautista, zastępca szefa Departamentu Planowania i Zarządzania Administracji Cyfrowej (Ministerstwo Transformacji Cyfrowej i Służby Cywilnej – Hiszpania); Michel Winkels, kierownik biura w Brukseli, Biuro ds. mediów kraju związkowego Nadrenia Północna-Westfalia (Niemcy). Moderatorem panelu był Maciej Groń, ekspert ds. regulacji prawnych i współpracy naukowej w CSIRT NASK, członek Komisji LegalTech OIRP w Warszawie.
Ochrona przed szkodliwymi treściami
Podczas Kongresu OSE 2024 eksperci wskazywali na potrzebę ograniczenia dzieciom dostępu do niebezpiecznych materiałów online, które mogą zostawić ślad na ich psychice i wpływać negatywnie na zachowania i postawy. Podpowiadali też, w jaki sposób chronić młodych przed pornografią w sieci, filmami zachęcającymi do podejmowania ryzykownych zachowań czy szkodliwymi materiałami generowanymi przez sztuczną inteligencję (AI, ang. artificial intelligence).
Z jednej strony eksperci podkreślali potrzebę edukacji, uczenia krytycznego myślenia oraz budowania w dzieciach odporności na negatywne wpływy patoinfluencerów. Z drugiej – mówili o konieczności tworzenia rozwiązań systemowych. Kongres OSE 2024 był więc okazją do zapoznania się z podejmowanymi w Polsce i pozostałych krajach Unii Europejskiej pracami legislacyjnymi w zakresie ochrony małoletnich przed niebezpiecznymi materiałami. O jakich regulacjach zagranicznych – planowanych i już wprowadzonych – mowa?
Rozwiązania zagraniczne
Planowane rozwiązania wdrażane na gruncie europejskim mają przede wszystkim zaradzić problemowi zbyt łatwego dostępu dzieci do treści pornograficznych, a także zapobiec przypadkowemu zetknięciu się małoletnich z nieodpowiednimi materiałami. Jak wiemy, metoda weryfikacji wieku bazująca na samodeklaracji użytkownika jest zawodna. Paneliści z Niemiec, Wielkiej Brytanii, Francji, Włoch i Hiszpanii podczas Kongresu OSE wskazywali na inne rozwiązania, które znacznie poprawią bezpieczeństwo młodych użytkowników sieci. Mówili m.in. o skuteczności działania technologii szacowania i weryfikacji wieku, większej odpowiedzialności dostarczycieli usług internetowych – platform i wyszukiwarek – w zakresie ochrony małoletnich, a także sposobów reagowania na szkodliwe treści poprzez budowanie przez firmy technologiczne bezpiecznych narzędzi czy sieci.
– Uważam, że powinniśmy iść w kierunku stosowania technologii oceniającej wiek, ponieważ jest bardzo wiarygodna. Z mojej perspektywy daje ona bardzo duże szanse dostarczycielom treści, użytkownikom, jednocześnie zwiększając bezpieczeństwo dzieci oraz nastoletnich osób w sieci – podkreślił Marc Jan Eumann.
Czym dokładnie jest technologia weryfikacji wieku? Prelegenci wyjaśniali, że może to być aplikacja, portfel cyfrowy, portfel tożsamości, certyfikat – mechanizmy bądź narzędzia, za pomocą których będzie można stwierdzić, czy dany użytkownik jest pełnoletni, czy nie. Rozwiązania te mają jednocześnie chronić prywatność internautów, tzn. nie mogą zbierać informacji o konkretnym wieku, ale wskazywać, że dana osoba skończyła 18 lat i jest uprawniona do skorzystania z treści przeznaczonych dla dorosłych.
– To jest właściwie tylko informacja. Nie ma tam możliwości dostępu do danych, które znajdują się w dowodzie osobistym bądź w prawie jazdy. Jest to tylko certyfikat potwierdzający, że mamy do czynienia z użytkownikiem, który jest osobą dorosłą – wyjaśnił Giovanni Santelli.
Odpowiedzialność platform internetowych
Eksperci podkreślali, że obowiązek ochrony dzieci przed szkodliwymi treściami będzie też spoczywał na dostawcach usług świadczonych drogą elektroniczną.
– Chcemy zachęcić i w pewnym sensie też zmusić platformy do wprowadzenia rozwiązań, które będą gwarantowały bezpieczne wykorzystanie internetu przez osoby małoletnie, dzieci i młodzież – powiedział Michael Terhörst.
Z kolei Owen Bennett opowiedział o zapisach ustawy o bezpieczeństwie online (Ofcom), która weszła w życie w Wielkiej Brytanii w październiku 2023 r., by chronić osoby małoletnie przed treściami szkodliwymi.
– Ustawa Ofcom zasadza się na modelu, który pozwala nam właściwie zarządzać treściami wprowadzanymi do internetu przez firmy technologiczne. Uważamy, że już od samego początku powinny one aktywnie uczestniczyć w budowaniu zabezpieczeń w ramach procesu ustawicznego kształcenia. Jest to zatem zasadzająca się na współpracy i stałym dialogu wspólna droga – podkreślił ekspert.
Niezbędna współpraca
Paneliści jednogłośnie zwracali też uwagę na potrzebę zsynchronizowania przepisów na poziomie unijnym i współpracy globalnej w kontekście regulowania dostępu do treści online.
– Jeżeli chodzi o współpracę międzynarodową z tym związaną, jest ona niezbędna. Chcemy tworzyć wspólne działania we wszystkich krajach członkowskich – powiedział Jeremy Bonan.
– Jesteśmy przekonani, że problem ten ma wymiar międzynarodowy i globalny, ponieważ obejmuje także kraje, które znajdują się poza Unią Europejską, stąd rozwiązania technologiczne powinny zostać zharmonizowane – podkreślił Angel Martín Bautista.
– Niezbędne jest stworzenie globalnego standardu bądź standardu unijnego, dzięki któremu cała branża mogłaby wdrożyć, w sposób zapewniający pewność prawną, weryfikację wieku użytkownika. Dzięki takiemu wspólnemu standardowi wszystkim użytkownikom oraz dostawcom treści internetowych byłoby po prostu łatwiej – dodał Michel Winkels.
Chcecie poznać więcej szczegółów dotyczących rozwiązań w zakresie ochrony dzieci i młodzieży w internecie? Zobaczcie debatę z Kongresu OSE 2024!
Kongres OSE 2024
Przypomnieliśmy Wam już wszystkie wystąpienia i debaty z zeszłorocznego Kongresu OSE. Wszystkie nagrania znajdziecie na naszym kanale OSE na YouTubie i Facebooku OSE – Ogólnopolska Sieć Edukacyjna, a najważniejsze informacje w aktualnościach:
- „Kongres OSE 2024: szkodliwe treści w internecie”;
- „Kongres OSE 2024: AI, boty, awatary i szkodliwe treści”;
- „Kongres OSE 2024: Smartfon w szkole – wady i zalety”;
- „Kongres OSE 2024: Grupa ds. ochrony małoletnich przed treściami szkodliwymi w internecie”;
- „Kongres OSE 2024: Założenia projektu ustawy o ochronie małoletnich przed treściami szkodliwymi w sieci”;
- „Kongres OSE 2024: Patoinfluencerzy, sztuczna inteligencja i inne «autorytety»”.
Obejrzyjcie też relację z naszej konferencji, a jesienią wypatrujcie zaproszeń do udziału w Kongresie OSE 2025. Koniecznie bądźcie z nami!

