Chwila offline – czy Twoje dziecko wpisało ją w swój plan dnia?

Z raportu NASK „Nastolatki 3.0” wynika, że uczniowie spędzają online aż 4 godziny i 50 minut dziennie, a w weekendy czas ten wydłuża się do ponad 6 godzin. A czy wiecie, ile czasu na aktywności w internecie przeznaczają Wasze dzieci? W kolejnej czwartkowej aktualności zachęcamy do porozmawiania o równowadze cyfrowej i przypominamy, dlaczego wpisanie chwili offline w plan dnia ucznia jest tak ważne.

Morze możliwości… i czyhające zagrożenia

Internet potrafi bardzo wciągać swoich użytkowników. Media społecznościowe, oglądanie filmików, słuchanie muzyki, przeglądanie poczty, gaming czy nauka – wszystkie te aktywności angażują na wiele godzin. Choć dostęp do sieci niezaprzeczalnie otwiera uczniom okno na świat, to czasem może sprowadzić na nich także zagrożenia.

Nadmierne korzystanie z urządzeń ekranowych może bowiem nieść za sobą wiele negatywnych skutków dla użytkowników, m.in. powodować problemy ze wzrokiem, zaburzenia snu czy koncentracji uwagi, a także prowadzić do FOMO (ang. Fear of Missing Out) – czyli lęku przed odłączeniem, wypadnięciem z obiegu, gdy jesteśmy offline. Przymus ciągłego bycia w zasięgu i bieżącego śledzenia newsów, komentarzy i informacji publikowanych w mediach społecznościowych może skutecznie odciągnąć od codziennych obowiązków (także tych szkolnych) i negatywnie wpływać na zdrowie ucznia. Dlatego tak ważne jest zachowanie równowagi online–offline oraz zachęcanie młodych do podejmowania różnych ciekawych aktywności poza siecią i wypracowywania zdrowych cyfrowych nawyków.

Zastanawiacie się, od czego rozpocząć rozmowę z dzieckiem? Na początek koniecznie razem obejrzyjcie animację „Dedal i Ik@r – moja historia”, która została przygotowania na podstawie komiksu nagrodzonego w konkursie OSE „Historie z sieci wzięte”.

Zobaczcie też inne prace laureatów naszego konkursu – znajdziecie je w broszurze „Historie z sieci wzięte”.

Wspólnie zadbajcie o równowagę cyfrową

Pomocą w wylogowaniu się z sieci i zachowaniu zdrowego balansu będzie odkrycie JOMO (ang. Joy of Missing Out). To radość ze świadomego odłączenia od internetu, ignorowanie stale napływających powiadomień i komunikatów czy rezygnowanie z ciągłego śledzenia znajomych w sieci. JOMO pozwala na cieszenie się z czasu spędzanego offline oraz nabranie dystansu do wirtualnych aktywności.

Oto kilka propozycji, które mogą pomóc Waszym dzieciom w dbaniu o równowagę offline–online i wprowadzeniu w życie JOMO:

• Ciekawe aktywności poza siecią. Nie tylko w świecie wirtualnym dzieci i nastolatki mogą fajnie spędzić czas. Kiedy ostatnio wspólnie jeździliście na rowerze, byliście na spacerze lub graliście w planszówki? Zachęćcie Wasze dzieci do zaangażowania się w rozrywkę offline. Może nią być np. nowe hobby lub coś, co już kiedyś sprawiało im przyjemność, np. puzzle, pływanie czy piesze wycieczki.
• Ustalenie nowych zasad. Zastanawiacie się, jak zachęcić dzieci do odłożenia smartfonów? Mogą w tym pomóc zasady korzystania z urządzeń cyfrowych, które nie tylko wspólnie ustalicie, ale też będziecie razem przestrzegać. Mogą dotyczyć m.in. nieużywania telefonu na godzinę przed snem czy odkładania urządzeń ekranowych podczas posiłku lub wspólnego spędzania czasu.
• Unikanie rozpraszaczy. Zachęćcie dzieci, by podczas nauki starały się odcinać od różnych otaczających je rozpraszaczy, np. przeglądania portali społecznościowych lub stron internetowych. Bezcelowe scrollowanie lub lajkowanie postów nie tylko zabiera ich czas, ale także angażuje sporą część ich uwagi, która powinna być skupiona na wykonywanych zadaniach.
• Domowy #offlinechallenge. Odpoczynek od sieci przyda się każdemu – także uczniom i ich rodzicom. Warto więc zorganizować rodzinne wyzwanie polegające na odłączeniu się od internetu. Wspólnie weźcie udział w #offlinechallenge, czyli akcji polegającej na odłączeniu się od sieci na 48 godzin. Wykorzystajcie ten czas, by przyjrzeć się swoim reakcjom i czerpać radość ze wspólnego bycia poza siecią. Więcej przydatnych informacji na temat akcji znajdziecie na portalu Offline Challenge i w naszej aktualności „Bezpieczni w sieci z OSE na wakacje: offline challenge”.
• Phubbing alert. Czy często zdarza się, że Wasze dziecko jest tak skoncentrowane na swoim smartfonie, że podczas spotkania z rodziną czy przyjaciółmi lekceważy rozmówców i ma problem z odłożeniem urządzenia? To objawy phubbingu. Takie zachowanie może być w wielu sytuacjach nie tylko niekulturalne, ale także zagrażające bezpieczeństwu. Warto więc nie ignorować pojawiających się symptomów i jak najszybciej porozmawiać z dzieckiem o cyfrowej równowadze. Więcej o phubbingu dowiesz się z naszej aktualności „Tylko zerknę. Sprawdź, czy Twoje dziecko doświadcza phubbingu”.

OSE IT Szkoła – skarbnica wiedzy

Jak rozmawiać z dziećmi na temat FOMO, JOMO, cyfrowych zasadach oraz równowadze online–offline? Niezbędnej wiedzy dostarczą bezpłatne materiały, które znajdziecie na naszej platformie OSE IT Szkoła oraz profilu OSE – Ogólnopolska Sieć Edukacyjna na Facebooku.

• Kurs e-learningowy „Zrozumieć FOMO”
• Publikacja „FOMO i problemowe używanie internetu. Poradnik dla nauczycieli”
• Infografiki „FOMO i problemowe używanie internetu”
• Kursy dla najmłodszych „Plik i Folder – odkrywcy internetu” oraz „Przygody Profesora i N@tki, czyli jak mądrze korzystać z internetu” – moduł piąty „Co za dużo, to niezdrowo. Problem z internetem”
• Webinar „FOMO – lęk przed odłączeniem”:

Zobaczcie też krótki instruktaż z udziałem ambasadora kampanii OSE – Pawła Małaszyńskiego, który wyjaśnia, jak korzystać z możliwości platformy OSE IT Szkoła.

Używacie już aplikacji ochrony rodzicielskiej OSE – mOchrona? Jeśli nie – koniecznie zobaczcie animację i dowiedzcie się o niej więcej!

Informacje o bezpłatnej aplikacji mOchrona znajdziecie też na stronie ose.gov.pl.