Bezpieczni w sieci z OSE: bezpieczeństwo urządzeń mobilnych

Z dużym prawdopodobieństwem czytacie ten tekst na ekranie swojego urządzenia mobilnego, prawda? Nawet jeśli w tej chwili używacie komputera, smartfon czy tablet macie pewnie w zasięgu wzroku. Wszyscy lubimy przenośne sprzęty – pozwalają nam w dowolnym miejscu i czasie połączyć się z internetem, skorzystać z aplikacji, załatwić urzędowe sprawy czy zrobić zakupy. Można powiedzieć, że zmieniły się w miniaturowe centra zarządzania różnymi naszymi aktywnościami w sieci. W związku z tym wymagają więc szczególnej ochrony. O czym warto pamiętać?

Bezcenne urządzenia mobilne

Smartfony i inne mobilne sprzęty są skarbnicą wiedzy na nasz temat. Przechowujemy na nich nie tylko pamiątkowe zdjęcia, ale też pokaźne zbiory danych, w tym danych osobowych – naszych i naszych bliskich. Listy kontaktów, historia lokalizacji, dane medyczne i finansowe, loginy i hasła to zaledwie przykładowe informacje, których powinniśmy strzec jak oka w głowie.

Warto zacząć od podstawowego zabezpieczenia, jakim jest blokada ekranu nieużywanego urządzenia. Jeśli ją ustawimy, za każdym razem, gdy wyłączymy lub wybudzimy nasz smartfon czy tablet, pojawi się prośba o jego odblokowanie – za pomocą odcisku palca (lub skanu twarzy), kodu PIN, hasła czy wzoru. Najskuteczniejsze z oczywistych względów są zabezpieczenia biometryczne, najsłabiej wypada odblokowywanie ekranu za pomocą wzoru (ruch palca zostawia na urządzeniu smugi, które ułatwiają odgadnięcie szyfru). Jeśli wybieracie kod PIN, nie używajcie przewidywalnych kombinacji (np. 1234, 1111, 1010) ani kojarzących się z Wami ciągów cyfr (np. daty urodzin). Zanim odblokujecie ekran w miejscu publicznym, sprawdźcie, czy za plecami nie macie podglądacza!

Pamiętajcie, że blokada ekranu nie chroni w pełni przed niepowołanym dostępem do danych zgromadzonych na smartfonie czy tablecie. Dobrym rozwiązaniem jest więc szyfrowanie urządzeń mobilnych (dostępne w ustawieniach) i włączenie opcji umożliwiającej zdalne zarządzanie sprzętem w przypadku jego utraty (np. kradzieży). Gdy zaszyfrujecie swój telefon, złodziej nie będzie mógł dostać się do pamięci urządzenia, Wasze dane będą zatem bezpieczne. Z kolei zdalnie zarządzając swoim urządzeniem, możecie nie tylko zablokować do niego dostęp czy wyczyścić całą pamięć, ale też namierzyć jego lokalizację.

Świadomy użytkownik = bezpieczne urządzenie mobilne

Na bezpieczeństwo urządzeń mobilnych największy wpływ… mamy my sami. To od naszych działań i decyzji zależy, czy ułatwimy cyberprzestępcom dostęp do swoich przenośnych sprzętów. Na co więc warto zwracać uwagę?

1. To bardzo ważne, by nasze sprzęty wykorzystywały zawsze najnowsze wersje systemu operacyjnego i aplikacji. Włączcie więc na swoich urządzeniach automatyczne aktualizacje, które niejako łatają zauważone przez producentów luki w oprogramowaniu i zmniejszają podatność telefonów czy tabletów na cyberataki.
2. Zaufane źródła. Skoro mowa o programach i aplikacjach – zawsze pobierajcie je z pewnych źródeł, czyli zaufanych sklepów z apkami (Google Play dla urządzeń z systemem Android, App Store – z systemem iOS) lub ze stron producenta. Uważajcie na „darmowe” programy, które można ściągnąć z nieautoryzowanych stron!
3. Ustawienia prywatności. Warto poświęcić chwilę na sprawdzenie ustawień prywatności na swoim urządzeniu mobilnym. Ograniczcie uprawnienia aplikacji, zwłaszcza te dotyczące dostępu do listy kontaktów czy danych dotyczących lokalizacji. Upewnijcie się, że poufne powiadomienia, np. kody weryfikacyjne, nie pojawiają się na ekranie zablokowanego sprzętu.
4. Silne hasło. We wszystkich serwisach i aplikacjach wymagających zalogowania ustawiajcie unikalne, łatwe do zapamiętania, ale trudne do złamania hasło. Najlepiej, jeśli składa się ono z co najmniej 12 znaków i jest zmodyfikowaną, kilkuwyrazową frazą. Korzystajcie też z menedżerów haseł, które pomogą zapamiętać wszystkie Wasze szyfry, a także z uwierzytelniania dwuskładnikowego, które zdecydowanie pozytywnie wpłynie na Wasze cyfrowe bezpieczeństwo.
5. Widoczny, niewidoczny? Wiecie, że być może jesteście śledzeni przez 24 godziny na dobę? Jeśli nie wyłączyliście opcji śledzenia (Oś czasu) w swoim telefonie, Google Maps rejestruje każdą zmianę miejsca Waszego pobytu. W momencie złamania zabezpieczeń takie informacje szybko trafią do cyberprzestępcy. Wyłączcie moduł Bluetooth, gdy z niego nie korzystacie, a także ukrywajcie widoczność swojego urządzenia przez wyłączenie lokalizacji.
6. Podejrzane załączniki. Uważajcie na nieznane załączniki i linki w e-mailach czy SMS-ach, nawet jeśli nadawca wydaje się znajomy. Lepiej sprawdzić, kto przesyła wiadomość (np. dzwoniąc do znajomego), niż niechcący zainstalować na swoim urządzeniu złośliwe oprogramowanie.
7. Publiczne sieci Wi-Fi. Hotspoty dostępne w miejscach publicznych także mogą zagrozić Waszemu cyfrowemu bezpieczeństwu. Korzystając z otwartych sieci (jeśli to naprawdę konieczne), unikajcie logowania do poczty elektronicznej, bankowości internetowej czy serwisów społecznościowych.

Szczegółowe porady znajdziecie w innych naszych aktualnościach z serii „Bezpieczni w sieci z OSE” i innych dostępnych na stronie ose.gov.pl:

• „Bezpieczni w sieci z OSE: ochrona danych osobowych”,
• „Bezpieczni w sieci z OSE: aplikacje mobilne”,
• „Bezpieczni w sieci z OSE: bezpieczne logowanie”,
• „Bezpieczni w sieci z OSE: uwierzytelnianie dwuskładnikowe”,
• „Bezpieczni w sieci z OSE: kradzież danych i tożsamości”,
• „Bezpieczni w sieci z OSE na wakacje: korzystanie z Wi-Fi”,
• „Akcja-aktualizacja – zadbaj o swój sprzęt w wakacje!”,
• „Dzień Bezpiecznego Komputera: zadbaj o swój sprzęt”,
• „Zabezpieczenia biometryczne – przyszłość czy teraźniejszość?”.

Sięgnijcie też do biuletynu „OUCH!” („Bezpieczeństwo urządzeń mobilnych” nr 07/2021) oraz naszego poradnika „ABC cyberbezpieczeństwa”, w którym znajdziecie jeszcze więcej informacji o zagrożeniach, na które możecie natknąć się w internecie.