Za dużo urządzeń? Wprowadź domowe zasady ekranowe
Tablety, telefony czy komputery stale nam towarzyszą. Nasze ulubione osobiste urządzenie, czyli smartfon, praktycznie zawsze jest w zasięgu ręki – i to nie tylko osoby dorosłej. Po telefony z dostępem do internetu sięgają coraz młodsi.
Wirtualny świat jest bardzo atrakcyjny, warto jednak postawić mądre granice. Wówczas odkrywanie i śledzenie tego, co dzieje się w internecie, nie będzie zagrażać ani bezpieczeństwu, ani psychicznemu i fizycznemu zdrowiu użytkowników sieci. Wakacje to dobry czas, by wdrożyć zdrowe nawyki, również w zakresie cyfrowej higieny. Od czego zacząć? Mamy kilka sprawdzonych pomysłów promowanych podczas kampanii „Domowe Zasady Ekranowe”, prowadzonej przez Fundację Dajemy Dzieciom Siłę w ramach działań Polskiego Centrum Programu Safer Internet.
Ekranowy zawrót głowy
Wszyscy wiemy, że nadmiar ekranów szkodzi. Zbyt intensywne korzystanie z urządzeń cyfrowych przyczynia się do powstawania wad postawy, problemów ze wzrokiem, snem i koncentracją uwagi. Wpływa też na rozwój umiejętności poznawczych, a nawet może prowadzić do uzależnienia. Agresja i lęk spowodowane brakiem dostępu do urządzenia to niepokojące sygnały, których nie należy bagatelizować.
Warto jednak pamiętać, że urządzenia cyfrowe mają też wiele zalet, a wykorzystywane w mądry i odpowiedzialny sposób mogą mieć pozytywny wpływ na zdrowie i rozwój dziecka. Zupełne odcięcie od urządzeń cyfrowych jest niemożliwe, a nawet niewskazane, bo dziecko zaspokaja w sieci wiele potrzeb, np. rozwija kontakty społeczne. Warto jednak wdrożyć kilka zasad, które pomogą wprowadzić pożądaną równowagę między światem online i offline.
Domowe zasady ekranowe
Rozważne korzystanie z urządzeń mobilnych powinno dotyczyć wszystkich członków rodziny – zarówno młodszych, jak i starszych. Ponadto domowe zasady ekranowe należy dostosować do wieku dziecka i potrzeb domowników, tak aby były one pozytywnym wyzwaniem, a nie trudnym doświadczeniem, które zakończy się zniechęceniem i rezygnacją. Oto kilka pomysłów na zachowanie cyfrowej równowagi.
- Tik-tak – wyznacz czas. Ustalmy limit czasu spędzany przed na ekranem urządzenia. Eksperci radzą, by dzieci do drugiego roku życia w ogóle nie miały kontaktu z urządzeniami cyfrowymi, maluchy w wieku 2–5 lat mogą spędzać przed ekranem do godziny dziennie, dzieci w wieku 6–12 lat – do dwóch godzin, a nastolatki – do czterech godzin w ciągu dnia.
- Domowa strefa offline. Warto wyznaczyć w domu jedno miejsce na odkładanie i ładowanie urządzeń. Dobrze jest zrezygnować z ekranów po przebudzeniu i pozbyć się nawyku stałego noszenia telefonu przy sobie.
- Posiłek bez urządzenia. Spotkanie przy stole to doskonała okazja do wspólnych rozmów i budowania rodzinnych więzi. W tym czasie należy odłożyć wszystkie gadżety, skupić się na spożywanym posiłku i kontakcie z bliskimi.
- Aktywnie zamiast cyfrowo. Aktywność na powietrzu to propozycja na wspólne spędzenie czasu w gronie rodzinnym bez urządzenia cyfrowego. Ruch wspiera nie tylko rozwój fizyczny, ale wpływa też pozytywnie na układ nerwowy. Starajmy się być aktywni przynajmniej godzinę dziennie, a dzieci do drugiego roku życia zachęcajmy do w ruchu nawet przez trzy godziny w ciągu dnia.
- Wyłącz telefon, włącz sen. Wieczorem zmniejszmy jasność urządzenia i zadbajmy, aby dziecko nie oglądało np. filmików ze zbyt dużą ilością bodźców. Odkładajmy telefon przynajmniej godzinę przed snem. Światło ekranów utrudnia bowiem zasypianie i wpływa na jakość odpoczynku. Przed zaśnięciem warto też zostawić telefon w domowej strefie offline. Dzięki temu komunikaty dźwiękowe nie będą nas wybudzać i zakłócać snu.
- Zabawa bez ekranów. Wspólne gry i zabawy wymagają zaangażowania wszystkich jej uczestników. Ekrany rozpraszają, dlatego podczas rozrywki odłóżmy telefony na bok, wyciszmy powiadomienia, wyłączmy telewizor działający w tle.
- Mniej ekranów w podróży. Starajmy się nie „zabawiać” dziecka ekranem urządzenia podczas podróży. Czas spędzony w aucie można wykorzystać na wspólne rozmowy lub obserwowanie zmieniających się krajobrazów.
