Kreatywni i innowacyjni nauczyciele – OSEhero

Zastanawialiście się kiedyś, co jest motorem napędowym dla rozwoju naszego świata? Odpowiedzi na to pytanie może być wiele, ale na pewno będą one miały wspólny mianownik: kreatywność i innowację. Nowatorskie pomysły, pobudzanie wyobraźni, niecodzienne rozwiązania to codzienność wielu nauczycieli – zwłaszcza tych uczestniczących w naszym projekcie OSEhero. Z okazji obchodzonego niedawno Światowego Dnia Kreatywności i Innowacji (21 kwietnia) postanowiliśmy przedstawić Wam kilka inicjatyw związanych z cyberbezpieczeństwem, które zrealizowali w swoich szkołach.

OSEhero – superbohaterowie bezpieczeństwa cyfrowego

Wraz z końcem roku szkolnego zamkniemy kolejną edycję OSEhero – projektu dla nauczycieli, którzy aktywnie działają na rzecz cyberbezpieczeństwa uczniów. Do udziału w edycji 2022/2023 zgłosiło się prawie 800 uczestników z całego kraju: to nauczyciele różnych przedmiotów, dyrektorzy, bibliotekarze czy pedagodzy i psychologowie szkolni. W ramach Ogólnopolskiej Sieci Edukacyjnej (OSE) dajemy im narzędzia i wiedzę, dzięki którym stają się w swoich społecznościach wyjątkowymi przewodnikami po internecie dla swoich uczniów, ich rodziców i innych nauczycieli.

Więcej o projekcie OSEhero dowiecie się z naszych materiałów – wideoinfografiki i spotu:

Nasi superbohaterowie mają pełne ręce roboty: uczestniczą w szkoleniach i innych spotkaniach z ekspertami OSE (niedługo zaprosimy ich też na coroczny Zlot OSEhero), szerzą wiedzę na temat zagrożeń w sieci, a także organizują w swoich szkołach inicjatywy dotyczące cyberbezpieczeństwa. Spotkania z policjantami i innymi ekspertami, warsztaty tematyczne dla uczniów i innych nauczycieli, pogadanki dla rodziców, konkursy – to tylko niektóre przykłady wydarzeń zaplanowanych przez uczestników projektu. Jesteście ciekawi, jakie kreatywne pomysły realizowali?

Współpraca to podstawa!

Nauczyciele, którzy zgłosili się do udziału w naszym projekcie, niejednokrotnie udowadniali, że w swojej pracy stawiają na współpracę. Jesteśmy tego samego zdania: razem możemy więcej! Właśnie dlatego nasz przegląd kreatywnych inicjatyw otwiera pomysł zrealizowany przez czworo nauczycieli z czterech różnych szkół: Renatę Pagacz ze Szkoły Podstawowej w Lututowie, Bartłomieja Antczaka ze Szkoły Podstawowej w Przystajni, Annę Nowak z Publicznej Szkoły Podstawowej w Rzejowicach i Krystynę Facon ze Szkoły Podstawowej nr 344 w Warszawie. Razem z czwórką uczniów wystąpili oni w wyreżyserowanym i nagranym przez siebie krótkim filmie dotyczącym FOMO, czyi lęku przed odłączeniem. Jesteście ciekawi efektów tej wspólnej pracy? Koniecznie zobaczcie ten wyjątkowy filmik!

Nauka przez zabawę i zapamiętywanie przez działanie

W Szkole Podstawowej im. Marii Dąbrowskiej w Nowym Rybiu uczestniczka OSEhero – Klaudia Kasińska – zaprosiła swoich uczniów do udziału w „Tygodniu Wyzwań” związanym z bezpieczeństwem online. Na szkolnej gazetce i stronie internetowej szkoły codziennie pojawiał się kod QR lub link do strony z ćwiczeniem, które nawiązywało do zajęć informatyki, zajęć z wychowawcą lub innych lekcji online dotyczących zagrożeń w sieci. Zasady były proste: uczniowie musieli jak najszybciej udzielić poprawnych odpowiedzi, a jeśli przegapili któreś z zadań – nie mogli wrócić do niego następnego dnia. Po tygodniu zmagań na uczestników z najwyższymi wynikami i na najbardziej zaangażowane w zabawę klasy czekały nagrody.

Kody QR wykorzystała także Barbara Trybulec, która w Szkole Podstawowej nr 7 w Mielcu zorganizowała akcję „Poszukiwacze zasad netykiety”. Na korytarzach, w salach lekcyjnych i innych miejscach zostały rozwieszone kody QR z podpowiedziami dotyczącymi dobrych zachowań w internecie. Aby je znaleźć, uczniowie musieli wcześniej odkodować zabawnie zakodowane wskazówki. Zadaniem uczestników zabawy było odnalezienie wszystkich reguł i przygotowanie kreatywnych plakatów.

Od czasu do czasu cyfrowy detoks przyda się każdemu. Udowodnili to uczniowie zaproszeni przez Annę Nowak z Publicznej Szkoły Podstawowej w Rzejowicach na nocowanie w szkole pod hasłem „Challenge – Social Media Detox”. Okazało się, że odłożenie telefonów na bok nie było wcale tak trudne, jak mogło się wydawać: wpatrywanie się w ekran wystarczyło zamienić na gry planszowe, bingo z nagrodami i czas spędzony z rówieśnikami.

Jednym z częstszych tematów kreatywnych inicjatyw był hejt i cyberprzemoc w sieci. Ciekawy sposób na zwrócenie uwagi na ten problem znalazł jeden z naszych OSEhero – Andrzej Strzępka ze Szkoły Podstawowej nr 3 im. Wojska Polskiego w Mielcu. Uczniowie mogli dowiedzieć się więcej na temat hejtu dzięki specjalnie przygotowanym materiałom edukacyjnym, a na znak sprzeciwu wobec internetowej agresji swoje zwykłe sznurówki w butach wymienili na pomarańczowe.

Cenna wiedza w przystępnej formie

Jak sprawić, że wiedza na temat cyberzagrożeń trafi do wszystkich uczniów naraz i w tym samym czasie? Wystarczy – wzorem wspomnianej już Barbary Trybulec ze Szkoły Podstawowej nr 7 w Mielcu – przygotować razem z uczniami audycję i następnie wyemitować ją w szkolnym radiowęźle. Tutaj tematem były zasady bezpiecznego kontaktowania się ze znajomymi i rodziną online, ochrona danych osobowych i wizerunek w sieci, ale pamiętajcie, że Waszą „ramówkę” możecie zaplanować dowolnie. Bo kto nie chciałby choć na chwilę zamienić się w dziennikarza radiowego?

Jeśli szukacie pomysłu na to, w jaki sposób przekazać uczniom wiadomości dotyczące bezpieczeństwa w internecie podczas różnych lekcji, skorzystajcie z podpowiedzi kolejnej uczestniczki projektu OSEhero – Joanny Kordzińskiej ze Szkoły Podstawowej im. Augusta hr. Cieszkowskiego w Luboniu. Przykłady? Na języku polskim możecie stworzyć instrukcję bezpiecznego korzystania z internetu, na matematyce – sprawdzić, czy da się policzyć wszystkie możliwe silne hasła, na plastyce – zaprojektować graficzne mapy myśli na tematy związane z zagrożeniami w sieci.

Nietypowy sposób przekazania wiedzy o bezpieczeństwie w internecie wybrała inna nauczycielka, która w tej edycji stara się o tytuł OSEhero: Nina Cuper ze Szkoły Podstawowej im. Aleksandra Kamińskiego w Guzowie. Uczniowie obejrzeli przedstawienie wystawione przez… nauczycieli. Bohaterką tego spektaklu była uczennica, która lubiła spędzać czas przed ekranem smartfona. Jej złe przyzwyczajenia zmieniły sny o wirusach i szkodliwych treściach w internecie. Przyznajcie, że wobec takiej inicjatywy trudno przejść obojętnie!

Nutka rywalizacji

Na uwagę zasługuje też „Turniej Interlandii” – interaktywna gra przygodowa, ułatwiająca poznawanie zasad bezpieczeństwa w sieci i odpowiedzialnego udziału w internetowej społeczności. Autorka tego projektu – Cecylia Dzierzenga ze Szkoły Podstawowej nr 21 im. Biskupa Wilhelma Pluty w Rudzie Śląskiej – podzieliła swoich uczniów na dwie grupy wiekowe i zaproponowała im zabawę w Królestwie Życzliwości, na Wieży Skarbów i Górze Uważności. Uczestnicy gry zmagali się z hakerami, wyłudzaczami danych, niedyskretnymi udostępniaczami i hejterami.

Ostatni przykład – chociaż uwierzcie, że uczestnicy projektu zgłosili ich o wiele, wiele więcej! – to escape room z łamigłówkami informatycznymi z zakresu bezpieczeństwa w sieci. Zgodnie z pomysłem jednej z nauczycielek OSEhero – Katarzyny Witek ze Szkoły Podstawowej w Rzepienniku Marciszewskim – uczniowie odnajdywali zadania (krzyżówki, szyfry, kodowanki) ukryte w salach i na korytarzach, zapamiętywali kolejne cyfry kodu, a ostatecznie odnajdywali tajemniczy klucz, umożliwiający zwycięstwo w grze.

Cieszymy się, że wiele inicjatyw OSEhero bazowało na materiałach dostępnych na platformach bezpieczniwsieci.edu.pl i it-szkola.edu.pl. Może i Wy się zainspirujecie? Na bezpłatnej platformie OSE IT Szkoła znajdziecie wiele materiałów, które pomogą Wam zorganizować ciekawe lekcje z uczniami, np. kursy e-learningowe, animacje w sekcji Wideo czy poradniki w sekcji Publikacje.

Trzymamy kciuki za wydarzenia dotyczące cyberbezpieczeństwa organizowane przez nauczycieli w ramach OSEhero, a wszystkim życzymy wielu wiosennych inspiracji i innowacji! I już dziś zapraszamy do udziału w kolejnej edycji naszego projektu. Start naboru we wrześniu!