Dzień Bezpiecznego Komputera – o co warto zadbać?

Dzień Bezpiecznego Komputera, obchodzony 12 października, to dobry pretekst, by przyjrzeć się swoim urządzeniom i sprawdzić, czy są odpowiednio chronione przed cyberzagrożeniami. Nawet najlepsze zabezpieczenia wymagają bowiem regularnej kontroli i aktualizacji. Podpowiadamy, od czego zacząć cyfrowy przegląd.

Na początek – aktualizacja

Najpierw sprawdźcie, czy system operacyjny, przeglądarka i używane programy wymagają aktualizacji. To bardzo ważne. Poprawki często usuwają błędy, które mogłyby zostać wykorzystane do ataku. Najlepiej włączcie automatyczne pobieranie aktualizacji, a gdy komputer prosi o ponowne uruchomienie – nie odkładajcie tej akcji na później.

Przy okazji usuńcie nieużywane programy i aplikacje, zwłaszcza te, które nie są już wspierane przez producenta – mogą zawierać luki w zabezpieczeniach. Jeśli natomiast zamierzacie pobrać na swoje urządzenie nową apkę, ściągnijcie ją z oryginalnej strony lub zaufanego sklepu.

Ochrona dostępu do urządzenia i kont

Kolejny praktyczny krok – zabezpieczcie urządzenie i każde konto osobnym, długim hasłem, składającym się z minimum 14 znaków. Menedżer haseł ułatwi Wam tworzenie i przechowywanie unikalnych kombinacji.

Ponadto wszędzie, gdzie to możliwe, włączcie uwierzytelnianie dwuskładnikowe (ang. Two Factor Authentication, 2FA). W ten sposób Wasze konta w sieci będą chronione hasłem i dodatkowym składnikiem, np. specjalnym kodem z aplikacji. Nikomu nie zdradzajcie swoich haseł i kodów logowania!

Odchodzicie od urządzenia? Blokujcie ekran – nawet jeśli wrócicie za chwilę. To najprostszy nawyk, który chroni przed nieuprawnionym dostępem. Sprawdzi się też ustawienie automatycznej blokady ekranu komputera.

Z kolei na współdzielonym komputerze zawsze korzystajcie z własnego konta użytkownika. Po skończonej pracy pamiętajcie też o wylogowaniu się z poczty e-mail, innych serwisów i systemu.

Włączcie ochronę i czujność

Sprawdźcie, czy Wasz program antywirusowy jest aktywny, a zapora sieciowa włączona. To pierwsza linia ochrony przed wirusami komputerowymi, które mogą wyrządzić spore szkody: wykraść dane, trwale uszkodzić pliki, spowolnić pracę systemu albo umożliwić przestępcom zdalny dostęp do komputera.

Złośliwe oprogramowanie może trafić na Wasze urządzenie na różne sposoby, także poprzez linki i załączniki z niechcianych e-maili, fałszywe strony internetowe, oprogramowanie pobierane z nieoficjalnych źródeł czy zainfekowane pendrive’y. Dlatego nigdy nie podłączajcie do swojego komputera znalezionych pendrive’ów – to może oznaczać kłopoty! Uważajcie też na phishing i wszelkie próby wyłudzenia Waszych danych czy zainfekowania sprzętu.

Nie dajcie się zwieść specjalnie przygotowanym wiadomościom, w których nieznany nadawca nakłania Was do wykonania określonej czynności – najczęściej pod presją czasu: kliknięcia w link, pobrania załącznika czy zalogowania się w oknie wskazanej strony. Jeśli ulegniecie jego namowom, prawdopodobnie wpadniecie w pułapkę. Szczególnie uczulamy na strony, które do złudzenia przypominają te oryginalne, choć z reguły zawierają prawie niewidoczny błąd w nazwie. Jeśli przeglądarka ostrzega Was przed jakąś witryną, nie ignorujcie tego komunikatu.

Dostaliście podejrzaną wiadomość? Zgłoście ją do CERT Polska: SMS-y możecie przekazywać na numer 8080, a e-maile i fałszywe witryny przesyłać przez formularz dostępny na stronie incydent.cert.pl.

Zróbcie kopię zapasową

Wyobraźcie sobie, że nagle tracicie dostęp do wszystkich plików zapisanych na komputerze. To mogłoby być spore utrudnienie, prawda? Do takiej sytuacji może dojść z wielu powodów, m.in. w wyniku:

• przypadkowego usunięcia plików,
• zgubienia lub kradzieży sprzętu,
• awarii urządzenia,
• nieświadomej instalacji złośliwego oprogramowania,
• cyberataku.

Jak chronić się przed utratą danych? Regularnie twórzcie kopie zapasowe, czyli backupy. Jedną z najskuteczniejszych metod jest zasada 3-2-1. Zakłada ona przechowywanie co najmniej trzech kopii danych, zapisanych na dwóch różnych nośnikach, z czego jedna powinna znajdować się w innej lokalizacji niż oryginalne pliki. Dzięki temu nawet w przypadku najbardziej stresującego scenariusza będziecie mieć dostęp do swoich danych i łatwo je odzyskacie.

Może się wydawać, że lista podstawowych zasad zwiększających odporność na ataki i nieprzewidziane sytuacje jest długa, ale wystarczy działać krok po kroku. Jednego dnia zadbajcie o aktualizacje i włączcie blokadę ekranu, kolejnego – sprawdźcie swoje hasła, a następnie wykonajcie backup najważniejszych plików. Regularna troska o bezpieczeństwo urządzeń to najlepszy sposób na uniknięcie problemów.